Sünneti Seniyye Nedir? İzmirli Bir Gençten Mizahi Bir Bakış
Sünnet, bizim kültürümüzde hayati bir yere sahip ama bir o kadar da kafa karıştırıcı. İzmirli, esprili ve sürekli her konuda bir şeyler düşünen bir tip olarak, sünneti seniyye nedir sorusuna ne kadar ciddi bir şekilde yaklaşabilirim ki? Bir yandan da düşünmüyor değilim: “Acaba sünneti seniyye gerçekten nasıl açıklanır? Yoksa bir şekilde herkesin bildiği ama kimsenin tam olarak tarif edemediği bir şey mi bu?” Haydi, gelin bu serüvene birlikte çıkalım.
Sünneti Seniyye: Dini ve Kültürel Bir Kavram
Öncelikle, sünneti seniyye nedir sorusunu ciddiyetle ele alalım. Sünneti seniyye, aslında peygamberimizin hayatındaki davranışların, sözlerin ve uygulamaların bir bütünüdür. Yani, peygamberin yaptığı her şeyin, Müslümanlar için model bir davranış olduğunu ifade eden bir kavram. Kısacası, bir nevi “Peygamber Efendimizin yaptığı her şeyi biz de yapalım, iyi bir insan olmanın yolu buradan geçer” demek.
Ancak, İzmir’de arkadaş grubunda bu kelimeyi duyduğumda birden farklı bir yere gidiyorum, o yüzden hemen bir parantez açayım. Benim gibi sürekli espri yapan birisi için, bu tarz ciddi dini kavramlar bazen biraz ‘soğuk’ gelebiliyor. Hani, bir düşünürsünüz, şöyle: “Sünneti seniyye var da neden bu kadar abartılıyor?” Ama sonra aklınızda bir şeyler şekillenir.
Günlük Hayatta Sünneti Seniyye ile İlgili Komik Bir Durum
Bir gün, alışverişe çıkmışken başıma gelen komik bir olaydan bahsedeyim. Arkadaşım Cengiz, bana bir şeyler anlatıyor. Tam o sırada, marketin girişinde, karşımda bir adam var ve deli gibi abuk sabuk giyinmiş. Çorabı bile yanlış giymiş. Hemen aklıma geldi: “Vay, bu da sünneti seniyye nedir bilmeyenlerden biri.”
Hadi ama! Adam da bir şekilde, kendi tarzını oluşturmuş. Ama biz de diyoruz ki, “Biraz Peygamber Efendimizin tarzına bakalım, belki şık oluruz.” Mesela, Cengiz’e dönüp şöyle dedim: “İzmirli gençlik olarak, bizim sünneti seniyye anlayışımız da bu olmalı. Modayı peygamberimiz belirlemiş, biz de uyum sağlayalım.” Tabii, Cengiz bana bakıp gülümsedi, sonra devam etti: “Evet ama Peygamber Efendimiz pantolon giymiyordu, biz mi onu taklit edelim?”
Bu komik diyalogda sünneti seniyye anlayışımızın ne kadar genişlediğini fark ettim. Yani, bir yandan dini normlara, bir yandan da kişisel tercihlere saygı göstermek lazım. Bu ikisinin dengesi de bazen insanı düşündürüyor.
İçsel Muhasebe: Sünneti Seniyye ile Modayı Karıştırmak
Aslında, sünneti seniyye dediğimizde de biraz bunu sorgulamak lazım. Gerçekten, Peygamber Efendimizin günlük yaşantısındaki tüm incelikleri, hepimiz uygulayabiliyor muyuz? Misal, ben her gün kahvaltıda zeytin yemiyorum. Ama Peygamber Efendimizin kahvaltısında zeytin vardı! Yani, “Sünneti seniyye nedir?” sorusunun cevabını verirken, iç sesimi biraz da buraya yöneltmek gerekiyor.
Bazen de evdeyken kendi kendime düşünüyorum, “Ya bugün sünneti seniyye gereği yapılması gereken ne var?” Kahvaltı, yemek, giyinme tarzı… İşin komik yanı, bazen modern hayatın içinde bu kurallara sadık kalmak gerçekten zor. Yani, “Sünneti seniyye” dediğimizde, öyle her an bir mucize beklemiyoruz, değil mi? Biraz mantıklı ve güncel bir yaklaşım şart.
Günümüzün Sünneti Seniyye: İçten İçte Düşünmek
Sünneti seniyye, günümüz şartlarında, bir insanın karakterini şekillendiren bir şey olmalı. Dini anlamda önemli bir kavram olmasının yanı sıra, bu sadece kıyafetle veya yemekle ilgili bir şey değil. Kendimizi geliştirmek, dünyaya ve insanlara karşı hoşgörülü olmak, sabırlı ve anlayışlı olmak da sünneti seniyyeye dahil edilebilir. Mesela bir arkadaşımız sinirli bir şekilde bize gelip, “Beni anlamıyorsunuz!” dediğinde, hemen tepki vermek yerine sabırla dinlemek… Bu da sünneti seniyye değil mi?
Öyleyse, en basit haliyle: Sünneti seniyye, sadece bir kavramdan ibaret değil. Yaşam tarzı, davranışlar, sevgi ve saygı üzerine kurulu bir şey. Bu yüzden günümüzde, sünneti seniyye anlamını sadece geçmişteki geleneklerle kısıtlamamamız gerek. İçten içe düşündüğümüzde, o eski zamanlardaki peygamber davranışlarının bile hayata uyarlanabilir şekilde bir anlamı var.
Sonuç: Sünneti Seniyye, Sadece Bir Tavır Meselesi
Sonuç olarak, sünneti seniyye nedir sorusunu sadece dini bir kavram olarak görmek yerine, yaşam tarzımıza nasıl etki ettiğine bakmak lazım. Evet, giydiğimiz kıyafetler, yediğimiz yemekler, hatta sabahları nasıl uyandığımız bile bu işin bir parçası olabilir. Ama asıl önemli olan, içten içe bunu nasıl hissettiğimiz, nasıl uyguladığımız. Belki de sünneti seniyye nedir sorusunun cevabı, bizim günlük hayatımızda yaptığımız her küçük iyilikte, doğru davranışlarda gizlidir.
Neyse, bu kadar felsefi düşünmeme gerek yoktu aslında. Sonuçta, arkadaşlarla bir yere gittiğimizde, iyi bir muhabbet ve kahkaha yeter, değil mi? Bu da bence sünneti seniyye işte!